Dertli Kerem'in ölen teknoloji gerilimleri

0 dakikada yazıldı

49060 defa okundu

Düzenle

Vouw 2010 yılında hiç Dertli Kerem yazısı yazmamışım. Aslına bakarsanız eski tarzda bir Dertli Kerem olmayacak bu :) ama ortada yine bir dert var o ayrı. Neyse... geçelim konumuza ;)

Tek bir cevap olsa tüm sorularımıza....

Aslında herşey tüm sorularımızı cevaplayacak tek bir cevap aramamızdan kaynaklanıyor. Farklı sorulara farklı cevaplar olsun istemiyoruz çünkü o zaman doğru cevabı verip veremeyeceğimizden emin olamamakla beraber aslında salt "doğru cevabı seçme" çalışmasına girmememizi sağlayacak olan süper çekici tembelliği de seviyoruz. Peki bu tembelliğin sonucu ne oluyor?

Gelin bu ilk paragraftaki konsepti daha açığa vurmadığım, yazımızın ana konusuna biraz daha yaklaştıralım. Şirket olarak bir ERP yazmak istiyoruz (hani her şirket yazmak ister ya?) Olmadı CRM yazalım (ERP olmadı CRM yazmak lazım sıfırdan tabi). Eldeki yazılımla ilgili daha adam akıllı analizleri bile yapmadan önce hemen bir "teknoloji" seçimi sorusuna sarılırız sanki diğer tüm sorular cevaplanmışcasına. Hadi bu noktayı bir başka "Dertli Kerem" yazısına bırakalım ve "teknoloji seçimi" sorumuza geri dönelim. Seçeceğimiz teknolojilerin, kullanabileceğimiz araçların ve metodolojilerin çeşitliliği sadece bir üretici (Microsoft / IBM / Adobe / X / Y / Z)  ile kendimizi sınırlasak bile genelde bir elin parmaklarını rahatlıkla geçebilecek sayıda. İşte tam da bu durum bazılarımızın çok hoşuna giderken bazılarımızın kafasını tabi ki karıştırıyor. Aslında her iki kesimdeki kişi / firmaların da durumu doğal. Sonuç itibari ile her firma bu kararı alabilecek iç deneyime sahip olmayabilir. İşte tam da o nedenle zaten "danışmanlık" denilen bir hizmet dalı var!

Ama tek bir doğru cevap olmalı!!! Israrla!

İşte bu ısrarın arkasındaki sebep.... aptallık! Ağır olduğunun farkındayım, o zaman yumuşatalım. Tembellik! (Ki bence tembellik aptallıktır, nitekim tembelliğin zekayı tetiklediği de olur) Seçenekleri değerlendirmek istememe tembelliğinin getirdiği içgüdüsel bir tepki olarak sürekli tek bir doğru cevabın varlığına inanıp, onun varlığını kanıtlamak adına diğer olası doğru cevapları yokmuş varsayabilen bir insanlar topluluğu olduk çıktık... YAZILIMCILAR OLARAK!

Bu durum kesinlikle Türkiye'ye özgü falan değil. Tüm dünyadaki yazılımcılardan bahsediyorum. Her yeni çıkan teknoloji ile beraber bir önceki teknolojiyi "ölü" ilan etmek isteyenlerden bahsediyorum. Her konferansta eğer adından bahsedilmemiş bir teknoloji varsa hemen onu "öldü o teknoloji" diye ölü ilan edenlerden bahsediyorum. Konuyu nereye getirmek istediğimin sanırım farkına varmışsınızdır. Bu insanlar kod yazmak yerine bir anlamda sanırım teknolojilerin doğum ve ölümünü takip eden mezarlık müdürleri tadında dedikodu fışkırtmaktan başka birşey yapmıyorlar ve maalesef ki gerçekten iş yapan kurum, kişilerin sosyal topluluklardan kirli bilgi edinmesine, zarar görmesine sebep oluyorlar.

Şekil 1A

Çok yakın bir örnekten bahsetmek istiyorum sizlere. Build konferansı! Son birkaç gündür günlük raporlarını bloguma attığım Microsoft'un Build konferansından bahsediyorum. Blogu sürekli takip edenleriniz varsa hatırlayacaklardır konferans öncesi bazı yazılarımda "dedikodular aldı başını gitti ama kafa karıştırmamak adına ben yazmayacağım" diye söylemlerde bulunmuştum. Çok doğru yapmışım. Peki neler oldu?

Build konferansı öncesi 5 ay boyunca yurt dışında yazılım sektörü (özellikle MS tarafındaki community) çıldırdı! Konferansın web sitesinde ilk günlerinde sadece HTML5 yazdığı için C# ve VB'nin artık kullanılmayacağı, .NET Framework'ün öldüğü, Microsoft'un Desktop'tan vaz geçtiği gibi benim hala inanamadığım dedikodular ciddi ciddi, ciddi web sitelerinde haberler şeklinde yayınlandı! Şaka gibiydi. İnsanlar bu kadar ***** olabilir miydi? Yoksa gözleri önündeki kanıtları bu kadar görmemezlikten gelecek bir deneyim mi yaşamışlardı Microsoft ile? Doğrudur Microsoft bir ürünü bir anda çöpe atabilir ama bu kadar da değil canım! Genelde bu durum Preview konumundaki ürünlerde olur. Release olan herşeyin minimum ömrü zaten bellidir.

Her neyse, ben size birkaç dedikodu daha söyliyim. Dedikodulara göre Microsoft yeni bir Unmanaged dil çıkartacaktı tamamen ARM optimize olacak ve HTML5'in arkasına oturacaktı JavaScript gibi :) WPF ve Silverlight birleştirilecekti. Yeni tablet arayüzünde sadece HTML5 kullanılabilecekti.

Tüm bu dedikoduların 5 ay boyunca sürekli konuşulduğunu çok rahat söyleyebilirim. İşte tam da bu nedenle şükrettim bu dedikoduların Türkiye'ye gelmemesine. Özellikle daha önceleri olduğu gibi bazı şuursuz yerel basın yayınlarının bu dedikoduları Türkiye'ye taşımamasına ayrıca sevinmiştim. Ama şimdi görüyorum da sanırım dedikodulardan haberleri yokmuş, yoksa taşırlarmış. Nitekim aynı **** yurt dışındaki basın da yaptı. Bu dedikodular çok sağlam sitelerde yayınlandı. Tabi unutmamak gerek ki o sitelerin de özünde derdi (Türkiye'de de aynı) hit almak! Eh dedikodu da süper işe yarıyordur sanırım.

Peki sonunda ne oldu?

Dedikodularım hepsinin tersi oldu :) Tablet interface'inde Silverlight kullanılabildi (WPF alınmadı, çok da kritik değil bu noktada). Silverlight ile WPF birleştirilmedi. MS desktop'tan vazgeçmedi. Yeni bir unmanaged dil gelmedi. .NET Framework ölmedi, yenisi duyuruldu.

Tam konferans sonunda kendi kendime rahatlamıştım "oh herşey netleşti" diye ki bir baktım ortalık yine karışmış. Yok efendim "Silverlight ölmüş" :D Ciddi ciddi soruyorum tüm bu anlattıklarımdan bu sonuç çıkıyor mu? Peki bu insanlar bu sonucu nasıl çıkarttılar?

Eski bir Microsoft çalışanı (Scott Barnes) Build sonrası blogunda "Silverlight öldü" diye bir yazı yayınladı. Yazının saçmalığına birazdan değineceğim ama beni şaşırtan bu yazının saçmalığını anlayanların azlığı. Sevgili CHIP dergisi de kaçırmadın olayı haber yapmış "süper sorumlu bir basın anlayışı" ile :) Neden haber yapmadan önce bir uzmana danışmazlar anlamam. Neyse magazin dergisinden öteye geçmemiş durum maalesef.

Scott Barnes'ın ve saçma CHIP haberinin detaylarına girmeden önce Build'de olanlara tekrar göz atalım. Microsoft tablet interface'i için XAML+C#/VB kullanılabileceğini söyledi. Şu an için tablet interface için uygulama yarattığınızda Silverlight Runtime'dan referanslar gözüküyor. Yani bu sistem Silverlight'ı kullanılıyor. (Kullanmasa ne yazar XAML+C#/VB olduktan sonra). Microsoft tablet interface'indeki Internet Explorer'da plug-in based sistemlerin çalışmayacağını söyledi. Bunlar tabi ki Flash ve Silverlight'ı kapsıyor. Desktop'taki Internet Explorer'da ise plug-in based sistemler çalıştırılabiliyor.

Bu manzaradan Scott'ın çıkardığı sonuç "Microsoft'un SL'den vaz geçtiği". Peki size soruyorum :) Üç ay önce Microsoft sadece Silverlight projesi üreten Visual Studio LightSwitch diye bir ürün çıkarttı. Ürünün amacı "Data Odaklı İş Uygulamaları Geliştirmek". Microsoft Silverlight'ı aldı Windows Phone'un ana uygulama geliştirme platformu yaptı. Birkaç ay önce Silverlight'ın XBOX'da çalışacağı duyuruldu. Microsoft Azure yönetim portallarını 5 ay önce tamamen Silverlight'a geçirdi. Silverlight cidden ölüyor gibi duruyor mu? Yoksa MS kestiği dalda yuva mı kuruyor?

Silverlight'ın ve Flash'ın, özetle plug-in based sistemlerin HTML5 ile beraber uygulama tarafına çekildiği zaten alenen ortada. Baktığınızda ülkemizde de Silverlight'ın en çok kullanıldığı alan tarayıcı içi iş uygulamaları. Zaten bu nedenle Visual Studio LightSwitch çıktı! Yani özetle tablet interface'de açılacak tarayıcı içi iş uygulamaları diye bir konsept düşünmüyor Microsoft! O nedenle de tarayıcı içinde Silverlight'ı tablet interface'e almayacak. İsterseniz bir tıkla desktopa geçip orada çalıştırabilirsiniz. Zaten MS'in tavsiye ettiği olası tablet iş uygulamalarını yine Silverlight/XAML ile METRO UI'a uygun şekilde geliştirmeniz! Ortada ölen giden birşey yok.

Gelelim CHIP'e...

Silverlight'ın öldüğü falan yok :) Scott'ın XAML+C#/VB'yi SL'den ayrı görmesi sadece bir branding algı sorunu! Eğer sadece plug-in based olana Silverlight dersek zaten ne Phone'daki ne XBOX'taki da Silverlight olmaz. Ama öyle. Ek olarak silverlight'ın yeni sürümü yolda! 5 RC yeni çıktı! MS webde iş uygulamaları için SL'i öldürmeyecek, daha birçok şey var SL'in kuvvetli olduğu fakat diğer birçok şey için de full HTML5 desteği için yatırım yapacak. Yani "tek bir doğru cevap yok!". Silverlight ekibinin dağıtıldığı falan yok. Silverlight ve WPF ekipleri XAML ekibi olarak Windows grubuna dahil edildi. Bu çoook süre önce oldu Silverlight 5 Beta gelmeden önce! Diğer yandan bu süper bir gelişme çünkü bu ürünlerin kolay kolay "ölmeyeceğinin" kanıtı. Windows 8'in piyasaya çıkmadan önce çok yol kat etmesi gerektiğini söylemişler :) Doğrudur Build Keynote'da da söylendi. Daha Beta!, RC, RTM, GA var. Çok yol katedilmesi gerektiğini söylemeniz iyi oldu :) kimse farkında değildi! Yahu zaten "Developer Preview" böyle consumer eline düşünce yorumlar da rezalet oluyor tabi. "Elinin hamuru ile" diyesi geliyor insanın. Nitekim bu yorumu Scott da yapmış. Laf olsun torba dolsun. Zaten araştırırsanız nette herkesin Scott'ın MS'ten ayrıldıktan sonra böyle konuşmaya başladığı yönünde yorumları da var, ben onların yalancısıyım :) Neyse, ağır dedikoduya biz de girmeyelim....

Dekstop öldü!

Ölen ölene! :D Birilerine göre Build konferansında Microsoft hiç desktop'tan WPF'ten vs bahsetmemiş. O nedenle "Desktop da ölmüş artık" :) Artık şaka yapmaktan öteye geçemeyeceğim.... "Build konferansında Microsoft benden de bahsetmedi ben de mi öldüm?" Biliyorum çok kötüydü şaka ama yazının başından beridir okuyorsanız artık ne demek istediğimi anlamışsınızdır. Bu konferanslar yeniliklerle alakalı. Desktop'ta şu an için MS'in göstereceği öncelikli birşey bu konferans için yoktu. Göstermediler. Olay bu kadar basit. Her bahsetmedikleri, yazmadıkları şeyin listesini yapıp "öldü" gibi yorum yapılması artık hiç anlamlı değil.

WPF öldü!

:) Bu konuda da iki cümle yaziyim istedim. Build konferansı boyunca 1 kere bile sahnede "WPF" denmedi. Yine bu WPF'in öldüğü anlamına gelmiyor. Visual Studio 2010 WPF ile yazıldı. 2011 Developer Preview aynen öyle. Blend öyle vs..vs..vs.. WPF Desktop'taki MS'in en kuvvetli platformudur ve görünen o ki öyle de kalacak.

.NET Framework öldü!

:) bitecek bitecek, birazdan bitecek sabır. .NET Framework öldü diyenlerin savunması ise WinRT (Windows Runtime). Malum Metro UI tablet uygulamaları .NET Framework uygulamaları değiller. C#/VB/JavaScript ile yazdığınız bu uygulamalar Windows Runtime üzerinde çalışıyorlar. WinRT şu an için desktop'ta çalışmıyor. İleride çalışacağına dair herhangi bir ipucu da yok. Çalışsa da WinRT'de olup .NET Framework'de olmayan veya .NET'de olup WinRT'te olmayan çok şey var. Şu an için manzara MetroUI için ek framework yükletmeden C#/VB getirmek için .NET'i aradan çıkarmak olarak algılanabilir. İleride ne olur çok belli değil ama bundan 10 sene sonra .NET Framework kalkarsa zaten aynı API'ler WinRT'de de olacağı ve yine aynı diller kullanılacağı için sadece bir copy-paste bakar en primitive şekli ile. Şu anda ise kesinlikle böyle bir manzara yok. Yukarıdaki bir hayal ürünü. Şu anda tablet için WinRT desktop için .NET şeklinde duruyor herşey. Nitekim .NET'in bir server ayağı olduğunu da unutmamak gerek WinRT'de öyle bir durum yok. .NET'in ölmesi için ASP.NET'in yerine de birşey gelmesi lazım :) Uzun hikaye.

Sonuç

Seçenekler çok fazla. Platformlar giderek artıyor ve bu da seçeneklerin daha da artmasına neden oluyor. Daha dün ASP.NET'te WebForms mu, MVC mi, Razor mı? derken bu tarafta da onlarca yapı oluştu (bazıları vardı). Bu durum güzel bir durum ve hiçbirşeyin ölmesini falan gerektirmiyor. Eğer birşeyler ölecekse buna karar verecek kişiler de zaten siz / biz olacağız Microsoft değil. Biz bir ürünü kullandığımız sürece Microsoft'un Build konferansında da söylediği gibi herşey "Use what you know" bildiğinizi kullanın mottosu ile devam edecek. Tarihte developer platformunda büyük değişikliker oldu. Ölen teknolojiler oldu, öldürülenler oldu ama emin olun hepsi de şu an öngörüldüğü varsayılan ölümlerden bin kat daha kuvvetli sinayellerle geldiler.

Teşekkür :)

Ben bu yazıyı yazmayacaktım, hatta CHIP'teki haberden de haberim yoktu. Nitekim son zamanlarda ciddi sıkıldım bu dedikodulardan. Hiçbiri tutumuyor, şuursuz gereksiz yorumlar. Ne MS'i ne MS'in stratejisini bilmeyen, anlamayan veya kasıtlı insan / kurumların yaptığı bu yorumlardan uzak durun derim. Bana hem konuyu haber veren hem de bu yazıyı yazmamı rica ederken dedikoduların bazı yansımalarını da paylaşan :) Emre Kıyak'a teşekkür etmek istiyorum :) 2 saatime mal oldun! :P

Not: Jupiter denilen şey WinRT üzerine Silverlight'ın APPX olarak paketlenmesi hikayesidir. İleride assembly isimleri değiştirilir mi Allah bilir ama değişse de ortadaki XAML WPF'ten değil SL'den miras alınmıştır.

Varsa sorularınızı ve tabi her zamanki gibi yorumlarınızı aşağıya bekliyorum. Siz ne düşünüyorsunuz tüm bu konularla ilgili?